Ethereum Classic (ETC): Ethereum’un Çatallanmasından %90’dan Fazla Değer Kaybına Uzanan Hikâye

Ethereum Classic (ETC), kripto para tarihinin en tartışmalı ayrışmalarından birinin ardından ortaya çıkan ve yıllar boyunca Ethereum’un gölgesinde kalan projelerden biri oldu.

Bir dönem Ethereum ekosisteminin geleceği konusunda büyük tartışmaların merkezinde yer alan ETC, 2021 boğa piyasasında yeniden milyarlarca dolarlık piyasa değerine ulaştı. Ancak sonraki dönemde yaşanan sert düşüş, yatırımcıların önemli bölümünü büyük kayıplarla karşı karşıya bıraktı.

Bugün Ethereum Classic hâlâ çalışmaya devam eden bir blockchain olsa da, fiyat performansı geçmişteki zirvesinden oldukça uzakta.

Ethereum Classic Nedir?

Ethereum Classic, 2016 yılında Ethereum blockchain’inde yaşanan büyük bir saldırının ardından ortaya çıktı.

O dönemde Ethereum üzerinde çalışan The DAO isimli merkeziyetsiz yatırım projesi saldırıya uğradı ve yaklaşık 3,6 milyon ETH saldırganın kontrolüne geçti.

Ethereum topluluğu bu olayın ardından tartışmalı bir karar aldı.

Çoğunluk, saldırının etkilerini geri almak ve çalınan fonları kurtarmak amacıyla blockchain’in geçmişindeki belirli işlemleri değiştiren bir hard fork gerçekleştirilmesini destekledi.

Ancak topluluğun tamamı bu kararı kabul etmedi.

Blockchain üzerindeki işlemlerin değiştirilemez olması gerektiğini savunan grup eski zincirde kalmaya devam etti.

İşte bu eski zincir daha sonra Ethereum Classic adını aldı.

Yeni zincir ise bugün bildiğimiz Ethereum olarak yoluna devam etti.

“Code Is Law” Felsefesi

Ethereum Classic’in temel kimliği büyük ölçüde “Code Is Law” yani “Kod Kanundur” anlayışı üzerine kuruldu.

Bu yaklaşım, blockchain üzerindeki işlemlerin sonuçlarının sonradan değiştirilmemesi gerektiğini savunuyordu.

Dolayısıyla Ethereum Classic topluluğu açısından 2016’daki DAO saldırısı yalnızca bir hack olayı değil, blockchain’in temel prensiplerinin ne kadar ileri götürülmesi gerektiği konusunda büyük bir felsefi tartışmaydı.

Bu nedenle ETC, Ethereum’dan ayrılan basit bir alternatif blockchain olmaktan ziyade Ethereum tarihindeki en önemli ideolojik ayrışmanın ürünü haline geldi.

ETC Fiyatı Nasıl Patladı?

Ethereum Classic yıllarca Ethereum’un oldukça gerisinde kaldı.

Ancak 2021 yılında kripto piyasasında yaşanan büyük boğa dalgasıyla birlikte ETC de olağanüstü bir yükseliş gerçekleştirdi.

2021 yılının başlarında yaklaşık 5 dolar seviyelerinde bulunan ETC, Mayıs ayında 170 doların üzerine kadar çıktı.

Bu hareket, birkaç ay içerisinde %3.000’in üzerinde bir yükseliş anlamına geliyordu.

Ethereum Classic’in piyasa değeri de bu dönemde milyarlarca dolara ulaştı.

Yatırımcıların bir bölümü ETC’yi Ethereum’un eski ve daha “saf” versiyonu olarak değerlendirirken, başka bir kesim ise yükselişi büyük ölçüde spekülatif bir hareket olarak görüyordu.

Ethereum’un Birleşmesi ETC’yi Yeniden Gündeme Getirdi

Ethereum’un Proof-of-Work sisteminden Proof-of-Stake’e geçişi de Ethereum Classic açısından önemli bir dönüm noktası oldu.

2022 yılında gerçekleşen The Merge sonrasında Ethereum madenciliği sona erdi.

Bu gelişme, Ethereum’un Proof-of-Work madencilerinin alternatif ağlara yönelmesi ihtimalini gündeme getirdi.

Ethereum Classic, Ethereum’a teknik olarak en yakın Proof-of-Work ağlarından biri olduğu için madencilerin ETC’ye geçebileceği beklentisi oluştu.

Bu beklenti ETC fiyatında yeni bir yükseliş yarattı.

Ancak beklenen kalıcı büyüme gerçekleşmedi.

Büyük Güvenlik Sorunları

Ethereum Classic’in en büyük problemlerinden biri de geçmişte karşılaştığı %51 saldırıları oldu.

2019 yılında Ethereum Classic ağı büyük bir %51 saldırısına maruz kaldı.

2020 yılında ise ağ birden fazla %51 saldırısıyla daha karşı karşıya kaldı.

%51 saldırısı, bir aktörün blockchain ağının hash gücünün çoğunluğunu kontrol etmesi ve bazı işlemleri yeniden organize edebilmesi anlamına geliyor.

Bu tür saldırılar özellikle bir blockchain’in güvenliği ve merkeziyetsizliği konusunda ciddi soru işaretleri oluşturabiliyor.

Ethereum Classic’in geçmişte yaşadığı bu saldırılar, projenin itibarına da zarar verdi.

ETC Neden Ethereum’un Gerisinde Kaldı?

Ethereum Classic’in en büyük dezavantajlarından biri Ethereum ile arasındaki gelişim farkının giderek büyümesi oldu.

Ethereum; DeFi, NFT’ler, stablecoin’ler, Layer-2 ağları ve akıllı sözleşme ekosistemleri açısından devasa bir yapıya dönüşürken Ethereum Classic çok daha küçük bir ekosisteme sahip kaldı.

Ethereum üzerindeki geliştirici ve kullanıcı sayısının büyümesiyle birlikte iki ağ arasındaki fark da giderek açıldı.

ETC’nin en önemli kullanım alanlarından biri Proof-of-Work tabanlı akıllı sözleşme blockchain’i olarak varlığını sürdürmek olsa da bu alan son derece rekabetçi hale geldi.

Yatırımcı Açısından Büyük Hayal Kırıklığı

Ethereum Classic’in 2021’de 170 doların üzerine çıkması, yatırımcılarda çok daha yüksek fiyat beklentileri oluşturdu.

Ancak zirvenin ardından ETC uzun süreli bir düşüş trendine girdi.

Fiyat, zirvesinden %90’ın üzerinde geriledi.

Bu durum özellikle 2021 yılındaki yükselişi takip ederek ETC satın alan yatırımcılar açısından büyük kayıplara yol açtı.

Bir dönem Ethereum’un yeniden yükselebilecek “eski versiyonu” olarak görülen ETC, sonraki yıllarda Ethereum ile arasındaki farkı kapatmakta zorlandı.

Ethereum Classic Tamamen Bitti mi?

Hayır.

Ethereum Classic bugün hâlâ çalışan bir blockchain ağı.

Proof-of-Work konsensüs mekanizmasını koruyor ve akıllı sözleşmeleri desteklemeye devam ediyor.

Dolayısıyla ETC’nin hikâyesi, tamamen ortadan kaybolmuş bir kripto para hikâyesi değil.

Asıl problem, Ethereum ile aynı kökten gelen bir projenin yıllar içerisinde piyasa değeri, geliştirici ekosistemi, kullanım alanları ve kullanıcı ilgisi açısından Ethereum’un çok gerisinde kalması.

Sonuç

Ethereum Classic’in hikâyesi, kripto para piyasasındaki en ilginç çatallardan birini temsil ediyor.

Bir DAO saldırısı nedeniyle başlayan ideolojik ayrışma, Ethereum ve Ethereum Classic’in iki farklı blockchain olarak yollarını ayırmasına neden oldu.

ETC, yıllar sonra 2021 boğa piyasasında olağanüstü bir yükseliş yaşayarak 170 doların üzerine çıktı.

Fakat bu yükseliş kalıcı olmadı.

Sonraki yıllarda yaşanan sert düşüş, geçmişte zirveden alım yapan yatırımcıların büyük zarar etmesine neden oldu.

Ethereum Classic bugün hâlâ hayatta olsa da, Ethereum’un eski zinciri olarak başlayan hikâyesi, zaman içerisinde Ethereum karşısında giderek büyüyen bir rekabet ve kullanım alanı farkına dönüştü.

Ve ETC’nin hikâyesindeki en büyük soru hâlâ aynı:

Blockchain’in değişmezliğini korumak için ortaya çıkan Ethereum Classic, teknoloji yarışında Ethereum’un gerisinde kalmaya devam edecek mi?

💡 Bilgi Notu: Hard fork, bir blok zincirinin kurallarının değişmesiyle ağın iki ayrı yola ayrılmasıdır; yani herkes aynı güncellemede birleşmek yerine iki farklı zincir oluşur. %51 saldırısı ise ağın çoğunluk hesap gücünü ele geçiren birinin işlemleri geçici olarak yeniden düzenleyebilmesi anlamına gelir; bu da güven sorunu yaratır.